در طی سالهای گذشته نما سیمانی به عنوان یکی از پرکاربردترین گزینهها برای طراحی و اجرای نمای بیرونی ساختمانها شناخته میشود. این نما ترکیبی از استحکام، زیبایی و صرفه اقتصادی به حساب میآید که به وفور میبینیم که از آن در پروژههای مسکونی، اداری و ویلایی بهره میبرند. از آن جایی که اجرای نمای سیمانی با استفاده از روشها و ابزارهای متنوعی صورت میگیرد، آشنایی با مراحل کار و انواع نمای سیمانی ساختمان میتواند انتخابی ایدهآل برای سازندگان و معماران باشد.
نمای سیمانی چیست و چرا در ساختوساز محبوب است؟
نما سیمانی پوششی متشکل از سیمان، ماسه و آب است که بعد از اجرا روی سطح دیوار، ظاهری یکدست، مقاوم و زیبا برای ساختمان به وجود خواهد آورد. دلیل محبوبیت این نما، دوام عالی در برابر شرایط جوی، هزینه مناسب در مقایسه با سنگ و آجر و قابلیت اجرای آن در طرحها و بافتهای مختلف است. از سوی دیگر، به علت انعطافپذیری بالا، این نما امکان ترکیب با رنگهای اکریلیک و طراحی مدرن را نیز دارد. به همین خاطر، امروزه در بسیاری از ویلاها، ساختمانهای نوساز و حتی پروژههای بازسازی از نما سیمانی مدرن با هدف ارتقای زیبایی ظاهری ساختمان بهره میبرند.
انواع نمای سیمانی ساختمان
در طراحی و اجرای ساختمانها، انتخاب نوع نما بر ظاهر و ماندگاری آن تأثیر مستقیم خواهد داشت؛ لذا در ادامه با انواع نمای سیمانی ساختمان آشنا میشویم و ویژگیها و کاربردهای خاص هر یک را نیز بررسی میکنیم:
1. نمای سیمانی سنتی
در این روش از ملات ماسه و سیمان معمولی استفاده میکنند. از جمله مشخصات اصلی این روش میتوانیم به اجرای دستی با ماله و پرداخت ساده اشاره داشته باشیم. نمای سیمانی سنتی عمدتاً برای پروژههای اقتصادی یا بازسازی ساختمانهای قدیمی مورد استفاده قرار میگیرد. همچنین، اجرای این نوع نما به دقت در آمادهسازی زیرکار و کنترل ضخامت نیاز خواهد داشت تا از ترک خوردن جلوگیری به عمل آید.
2. نما سیمانی مدرن
در نما سیمانی مدرن از ترکیب سیمان سفید، رنگدانهها و مواد افزودنی استفاده میکنند تا سطحی صافتر و زیباتر به وجود آید. به طور معمول طراحی این نما با خطوط افقی و عمودی یا بافتهای خاص صورت خواهد گرفت. برای افزایش سرعت کار، معمولاً از دستگاه شاتکریت برای پاشش ملات سیمانی بهره میبرند؛ استفاده از این دستگاه منجر به چسبندگی بهتر و اجرای یکنواختتر خواهد شد.
3. نمای سیمانی ویلا
در ویلاها زیبایی و هماهنگی با محیط اهمیت بیشتری دارد؛ به همین علت نما سیمانی ویلا با استفاده از رنگهای روشن و بافت نرم اجرا خواهد شد. این نوع نما ضمن داشتن مقاومت بالا، قابلیت اجرای طرحهای هنری و دکوراتیو را نیز دارد. ناگفته نماند که استفاده از دستگاه ملات پاش در این روش منجر به افزایش سرعت اجرای عملیات و بهبود کیفیت خواهد شد.
تفاوت نمای سیمانی در ساختمانهای اداری و مسکونی
در ساختمانهای اداری عمدتاً تمرکز اصلی بر ظاهری رسمی و سطح صیقلی است. به همین خاطر، از نما سیمانی مدرن با رنگهای خنثی و بافتهای مینیمال استفاده میکنند. در مقابل، در ساختمانهای مسکونی، به ویژه ویلاها، طراحان دنبال گرما و لطافت در بافت هستند، به همین دلیل در این ساختمانها ترکیب رنگهای طبیعی و طرحهای خاص محبوبیت بیشتری خواهد داشت.
علاوه بر موارد فوق، مقاومت در برابر آلودگی و قابلیت شستشوی آسان نیز از جمله عواملی به حساب میآیند که باعث میشوند نما سیمانی برای فضاهای شهری و پُر تردد به یک گزینه ایدهآل و مناسب تبدیل گردد.
روشهای اجرای نمای سیمانی
روشهای پیادهسازی نما سیمانی متفاوت است. در مجموع، اجرای نما سیمانی را میتوان به دو بخش اصلی آمادهسازی زیرکار و اجرای لایه سیمانی با مالهکشی یا پاشش ملات تقسیمبندی نمود. در ادامه، روشهای اجرای نماهای سیمانی را مورد بررسی قرار میدهیم:
1. مراحل آمادهسازی زیرکار پیش از اجرای نما
در قدم اول، زیرسازی دیوار باید از لحاظ تمیزی، استحکام و تراز بودن مورد بررسی قرار گیرد. در این مرحله، سطح دیوار با برس یا واترجت تمیز شده و اتصالات فلزی یا قلابها نصب خواهند شد. سپس، با استفاده از ملات رقیق سیمان، سطح آغشته شده تا میزان چسبندگی لایه اصلی افزایش پیدا نماید.
2. اجرای نمای سیمانی با دستگاه شاتکریت
در این روش ملات سیمانی با فشار بالا به واسطه نازل مخصوص روی سطح دیوار پاشیده خواهد شد؛ این کار نه تنها سرعت اجرا را افزایش میدهد، بلکه سبب چسبندگی بهتر ملات به سطح دیوار نیز خواهد شد. معمولاً این تکنیک در پروژههای بزرگ و نماهای مرتفع کاربردی است. دستگاه شاتکریت قابلیت کنترل ضخامت، فشار و حجم پاشش را دارد و در پروژههایی که نیاز به اجرای یکنواخت و سریع دارند، عملکردی ایدهآل از خود نشان میدهد.
3. اجرای نمای سیمانی با دستگاه ملات پاش
در پروژههای کوچکتر یا سطوحی که نیازمند کنترل دستی بیشتری هستند، از دستگاه ملات پاش استفاده میشود. این دستگاه ملات آماده را با فشار مناسب روی دیوار اسپری نموده و سپس با ماله صاف خواهد شد. به بیان دیگر، این روش ترکیبی از تکنولوژی و مهارت استادکار محسوب میشود. در قدم بعدی و پس از پاشش اولیه، لایه نهایی با استفاده از ماله یا اسفنج پرداخت خواهد شد تا یک بافت صاف یا دکوراتیو ایجاد شود. ناگفته نماند که اجرای استاندارد با استفاده از دستگاه ملات پاش سبب صرفهجویی در زمان و کاهش پرت مصالح خواهد شد.
مزایا و معایب اجرای نمای سیمانی
اجرای این نما مزایا و معایب مختلفی دارد:
مزایا:
- مناسب برای فضاهای مختلف؛ از ویلا گرفته تا ساختمانهای اداری
- قابلیت اجرای رنگ، بافت و طرحهای متنوع
- سرعت اجرای بالا به ویژه با دستگاه شاتکریت و ملات پاش
- هزینه کمتر در مقایسه با نماهای سنگی یا کامپوزیت
- مقاومت بالا در برابر شرایط آبوهوایی و رطوبت
معایب:
- احتمال ترک خوردگی در صورت عدم اجرای صحیح
- نیازمند مهارت بالا در پرداخت نهایی
- تغییر رنگ تدریجی در اثر تابش مستقیم آفتاب
نکات مهم در انتخاب نوع نمای سیمانی برای ساختمان
برای این که بتوانیم بهترین نوع نمای سیمانی ساختمان را برگزینیم، لازم است که به چند نکته توجه داشته باشیم:
- موقعیت جغرافیایی و اقلیم منطقه را در نظر بگیرید. در مناطق مرطوب، استفاده از افزودنیهای ضد رطوبت یک امر الزامی است.
- کاربری ساختمان را مد نظر قرار دهید. به عنوان مثال، طرحهای دکوراتیو در نمای ویلاها جلوه بهتری دارد. در مقابل، ساختمانهای تجاری نیازمند سطح صیقلیتری هستند.
- روش اجرا نیز حائز اهمیت است؛ چنانچه پروژه بزرگ و چند طبقه بوده، توصیه میشود که از دستگاه شاتکریت برای تسریع کار بهره ببرید.
- تیم اجرایی نیز باید تخصص کافی داشته باشد؛ مهارت مجری در آمادهسازی زیرکار و پاشش ملات با استفاده از دستگاه ملات پاش بر کیفیت نهایی تأثیر مستقیم میگذارد.
در نهایت، نمای سیمانی با تنوع بالا، استحکام عالی و قیمت مناسب خود میتواند یک انتخاب هوشمندانه برای انواع پروژههای ساختمانی باشد. استفاده از این نمای ساختمانی زیبایی و دوام را به ارمغان میآورد. علاوه بر این، استفاده از تکنولوژیها و تجهیزات جدید ساختمان سازی نظیر دستگاه شاتکریت و دستگاه ملات پاش نیز باعث شده تا اجرای این نوع نمای ساختمانی بسیار سریعتر و با کیفیت بهتری نسبت به گذشته انجام شود.




